Table of Contents
కుబేరుని వైభవం మరియు ప్రాముఖ్యత:
హిందూ సంప్రదాయంలో కుబేరుడు సంపదలకు మరియు నిధులకు అధిదేవుడిగా కొలవబడతాడు. ఆయన జన్మ వృత్తాంతాన్ని విన్నా లేదా చదివినా ఐశ్వర్య ప్రాప్తి కలుగుతుందని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం. కుబేరుని ప్రాముఖ్యత ఎంతటిదంటే, తిరుమల వేంకటేశ్వర స్వామి పద్మావతి దేవిని వివాహం చేసుకోవడానికి కుబేరుడి వద్దే అప్పు తీసుకున్నారని, దీనికి సంబంధించిన ఆధారాలు ఇప్పటికీ రాగి రేకులపై లిఖిత రూపంలో ఉన్నాయని చెబుతారు. లోకానికి ధనాన్ని ప్రసాదించే ఆ స్థితికి కుబేరుడు ఎలా చేరుకున్నాడు అనేది ఆయన గత జన్మ వృత్తాంతం ద్వారా తెలుస్తుంది.
పూర్వజన్మ వృత్తాంతం – గుణనిధి కథ:
వ్యాస మహర్షి రచించిన శివ మహాపురాణం ప్రకారం, కుబేరుడు తన గత జన్మలో కాంపిల్య నగరంలో యజ్ఞదత్తుడు అనే బ్రాహ్మణుని కుమారుడిగా జన్మించాడు. ఆయన తల్లి పేరు సోమిదమ్మ. వారు తమ కుమారునికి గుణనిధి అని పేరు పెట్టుకున్నారు. గుణనిధి చిన్నతనంలో ఎంతో అందంగా ఉండేవాడు, కానీ దురదృష్టవశాత్తు అతను చెడు వ్యసనాలకు, ముఖ్యంగా జూదానికి బానిసయ్యాడు. తల్లిదండ్రులు చదువుకోమని పంపితే, అతను రాత్రింబవళ్లు జూదరులతో స్నేహం చేస్తూ కాలం గడిపేవాడు. జూదంలో ఓడిపోయిన ప్రతిసారీ, తన తల్లి నగలను దొంగిలించి అమ్మి ఆ అప్పులు తీర్చేవాడు. కొడుకుపై ఉన్న మితిమీరిన ప్రేమతో తల్లి అతని తప్పులను కప్పిపుచ్చుతూ వచ్చేది, దీనివల్ల గుణనిధి ప్రవర్తనలో మార్పు రాలేదు.
మహాశివరాత్రి రోజున జరిగిన పరివర్తన:
ఒకరోజు గుణనిధి తండ్రి యజ్ఞదత్తుడు, తన నవరత్నాల ఉంగరం ఒక జూదరి వేలికి ఉండటం గమనించి నిజాన్ని తెలుసుకున్నాడు. తండ్రికి భయపడి గుణనిధి ఇల్లు వదిలి పారిపోయి, ఆకలి దప్పులతో అలమటిస్తూ ఒక శివాలయంలో దాక్కున్నాడు. ఆ రోజు మహాశివరాత్రి కావడంతో భక్తులందరూ పూజలు చేసి, ప్రసాదాలు సమర్పించి నిద్రలోకి జారుకున్నారు. తీవ్రమైన ఆకలితో ఉన్న గుణనిధి, గర్భగుడిలోని ప్రసాదాన్ని దొంగిలించడానికి ప్రయత్నించాడు. అక్కడ చీకటిగా ఉండటంతో, తన పై వస్త్రాన్ని చించి, వత్తిగా చేసి దీపాన్ని వెలిగించాడు. తెలియకుండానే అతను చేసిన ఈ పని – శివరాత్రి రోజున ఉపవాసం ఉండటం, జాగారం చేయడం మరియు శివలింగం ముందు దీపం వెలిగించడం – అతనికి అపారమైన పుణ్యాన్ని తెచ్చిపెట్టింది.
శివానుగ్రహం మరియు కైలాస యానం:
ప్రసాదాన్ని తీసుకుని బయటకు వస్తున్న సమయంలో ఒక భక్తుడికి తగిలి అడుగుల చప్పుడు రావడంతో, భటులు దొంగ అని భావించి గుణనిధిని బాణాలతో కొట్టారు, దానితో ఆయన మరణించాడు. గుణనిధి ప్రాణాలు పోగానే యమభటులు వచ్చారు, కానీ శివభటులు అడ్డుపడి శివరాత్రి పర్వదినాన అతను చేసిన పుణ్యకార్యాల వల్ల (దీపం వెలిగించడం, జాగారం) అతను శివానుగ్రహానికి పాత్రుడయ్యాడని వివరించి అతన్ని కైలాసానికి తీసుకువెళ్లారు. ఈ విధంగా, ఒక పాపాత్ముడైన జూదరి, అనుకోకుండా చేసిన శివారాధన వల్ల తన తదుపరి జన్మల్లో గొప్ప స్థితికి చేరుకోవడానికి పునాది పడింది. ఈ పుణ్య ప్రభావంతోనే అతను మరుసటి జన్మలో కళింగ దేశానికి రాజకుమారుడిగా జన్మించి, తదనంతరం బ్రహ్మదేవుని గురించి తపస్సు చేసి కుబేరుడిగా మారాడు.
కుబేరుని వంశక్రమం మరియు వైశ్రవణుని జననం:
సృష్టి ఆదిలో బ్రహ్మదేవుని మానస పుత్రులలో ఒకడైన పులస్త్య బ్రహ్మ గొప్ప తపస్శక్తి సంపన్నుడు. ఆయనకు తృణబిందు మహర్షి కుమార్తె అయిన ఇలవిడ (దేవవర్ణిని) తో వివాహం జరిగింది. వారికి విశ్రవసుడు అనే తేజోవంతుడైన కుమారుడు జన్మించాడు. విశ్రవసుడు కూడా తన తండ్రి వలె గొప్ప తపస్వి మరియు వేద పండితుడు. విశ్రవసునికి మరియు ఆయన మొదటి భార్య అయిన దేవవర్ణినికి కలిగిన సంతానమే వైశ్రవణుడు, ఈయనే మనకు తెలిసిన కుబేరుడు. వైశ్రవణుడు పుట్టినప్పుడు చాలా పొట్టిగా, లావుగా, మూడు కాళ్లతో మరియు ఎనిమిది దంతాలతో వింతగా ఉన్నాడని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. అయితే, ఆయన తన తల్లిదండ్రుల సాత్విక గుణాలను పునికి పుచ్చుకుని, చిన్నప్పటి నుండి ధర్మ మార్గంలో, దైవ చింతనలో పెరిగాడు.
బ్రహ్మదేవుని కోసం ఘోర తపస్సు:
వైశ్రవణుడు యవ్వనంలోకి అడుగు పెట్టగానే, లోకంలో గొప్ప కీర్తిని మరియు ఉన్నత స్థానాన్ని పొందాలని ఆకాంక్షించాడు. ఇందుకోసం తన తాతగారైన పులస్త్య బ్రహ్మను ఆశ్రయించగా, ఆయన “తపస్సును మించిన శక్తి లేదు, బ్రహ్మదేవుని గురించి తపస్సు చేసి ఆయనను ప్రసన్నం చేసుకో” అని ఉపదేశించాడు. తాతగారి మాట ప్రకారం వైశ్రవణుడు హిమాలయాలకు వెళ్లి వేల సంవత్సరాల పాటు కఠోరమైన తపస్సు చేశాడు. ఆయన నిశ్చలమైన దీక్షకు మెచ్చిన బ్రహ్మదేవుడు ప్రత్యక్షమై వరం కోరుకోమన్నాడు. అప్పుడు వైశ్రవణుడు వినయంగా, “పితామహ! నేను లోకాలకు హాని కలిగించని విధంగా ధర్మాన్ని కాపాడే గొప్ప పాలకుడిగా ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను. నాకు అష్టదిక్పాలకులలో ఒకరిగా స్థానం కల్పించి, సకల సంపదలకు అధిపతిగా, యక్షులకు మరియు గంధర్వులకు రాజుగా ఉండే శక్తిని ప్రసాదించు” అని కోరాడు.
కుబేర నామకరణం మరియు లంకా సామ్రాజ్యం:
వైశ్రవణుని నిస్వార్థమైన కోరికకు ముగ్ధుడైన బ్రహ్మదేవుడు ‘తదాస్తు’ అని పలికాడు. ఆయనను ఉత్తర దిక్కుకు అధిపతిగా (దిక్పాలకుడిగా), భూగర్భంలోని నవనిధులకు మరియు సకల సంపదలకు అధిపతిగా నియమించాడు. ఆ రోజు నుండే వైశ్రవణుడు ‘కుబేరుడు’ గా ప్రసిద్ధి చెందాడు. ‘కు’ అంటే చెడు, ‘బేర’ అంటే శరీరం; అంటే తన శరీరంలోని చెడును (రాక్షస అంశను) తపస్సుతో జయించి మంచి శరీరాన్ని పొందినవాడు అని దీని అర్థం. ఆయన నివసించడానికి విశ్వకర్మ నిర్మించిన స్వర్ణమయమైన లంకా నగరాన్ని, ప్రయాణించడానికి మనస్సుతో నియంత్రించబడే పుష్పక విమానాన్ని బ్రహ్మదేవుడు బహుకరించాడు. ఈ విధంగా కుబేరుడు తన తండ్రి ఆశీస్సులతో లంకా నగరానికి రాజై, ధర్మబద్ధంగా అత్యంత వైభవంగా పరిపాలన ప్రారంభించాడు.
రావణుని అసూయ మరియు లంకా నగరంపై దండయాత్ర:
కుబేరుడు లంకా నగరానికి రాజై, పుష్పక విమానంలో విహరిస్తూ అత్యంత వైభవంగా పరిపాలన సాగించడాన్ని చూసి ఆయన సవతి సోదరుడైన రావణుడు అసూయతో రగిలిపోయాడు. రావణుని తల్లి కైకసి ప్రేరణతో, ఒకప్పుడు తమ వంశానికి చెందిన లంకను మరియు ఆ పుష్పక విమానాన్ని తిరిగి హస్తగతం చేసుకోవాలని రావణుడు నిశ్చయించుకున్నాడు. ఇందుకోసం రావణుడు తన సోదరులతో కలిసి ఘోరమైన తపస్సు చేసి బ్రహ్మ, శివుల నుండి అపారమైన శక్తులను పొంది, నేరుగా లంకపై దండెత్తి కుబేరుని యుద్ధానికి ఆహ్వానించాడు. రావణుడి పరాక్రమం గురించి తెలిసిన కుబేరుడు, తన సోదరునితో యుద్ధం చేయడం ఇష్టం లేక శాంతిని కోరుకున్నాడు.
పితృవాక్యం మరియు లంకాత్యాగం:
యుద్ధం సంభవించబోతున్న తరుణంలో కుబేరుడు తన తండ్రి అయిన విశ్రవసు మహర్షిని సంప్రదించి సలహా కోరాడు. విశ్రవసుడు స్పందిస్తూ, “కుబేరా! రావణుడు అజేయుడైన మహావీరుడు, అతనితో యుద్ధం చేస్తే లంక మొత్తం స్మశానంగా మారుతుంది, కాబట్టి లోక కల్యాణం కోసం లంకను వదిలి వెళ్ళడం శ్రేయస్కరం” అని హితవు పలికాడు. తండ్రి మాటను గౌరవించిన ధర్మపరుడైన కుబేరుడు, ఎటువంటి పోరాటం లేకుండానే లంకా నగరాన్ని మరియు పుష్పక విమానాన్ని రావణుడికి వదిలేసి, తన అనుచరులతో కలిసి ఉత్తరం వైపు హిమాలయ పర్వతాలకు వెళ్ళిపోయాడు. కాలక్రమంలో రావణ సంహారం తర్వాత, శ్రీరాముడు ఆ పుష్పక విమానాన్ని తిరిగి కుబేరునికి అప్పగించడం విశేషం.
అలకాపురి నిర్మాణం మరియు శివ మైత్రి:
లంకను కోల్పోయినప్పటికీ కుబేరుడు నిరాశ చెందక, కైలాస పర్వత సమీపంలోని గంధమాదన పర్వతంపై దేవశిల్పి విశ్వకర్మ సహాయంతో అలకాపురి అనే అద్భుతమైన నగరాన్ని నిర్మించుకున్నాడు. ఈ నగరం స్వర్గానికి మించిన వైభవంతో, సకల సంపదలతో విలసిల్లేది. అక్కడ కుబేరుడు పరమశివుని పట్ల అచంచలమైన భక్తిని పెంచుకుని, నిత్యం ఆయనను సేవిస్తూ కఠోర తపస్సు చేశాడు. కుబేరుని భక్తికి, ధర్మనిరతికి ప్రసన్నడైన పరమశివుడు ఆయనను తన ప్రియ మిత్రుడిగా స్వీకరించాడు. అంతేకాకుండా, శివుడు కుబేరుని తన నివాసమైన కైలాసానికి కోశాధికారిగా (Treasury Officer) మరియు నిధుల సంరక్షకుడిగా నియమించి, అపారమైన గౌరవాన్ని ప్రసాదించాడు.
పార్వతీ దేవి శాపం మరియు ఏకాక్షిగా మారడం:
కుబేరుడు సంపదలకు అధిపతి అయినప్పటికీ, ఆయన రూపం కొంచెం వికృతంగా, పొట్టిగా, పెద్ద పొట్టతో ఉండటానికి వెనుక ఒక ఆసక్తికరమైన కథ ఉంది. ఒకానొక సమయంలో కుబేరుడు శివపార్వతులను దర్శించుకోవడానికి కైలాసానికి వెళ్ళాడు. అక్కడ పరమశివుని పక్కన కూర్చుని ఉన్న అత్యంత సౌందర్యవతి అయిన పార్వతీదేవిని చూసినప్పుడు, కుబేరుని మనసులో ఒక్క క్షణం అసూయతో కూడిన లేదా మలినమైన ఆలోచన మెరిసింది. జగన్మాత అయిన పార్వతీ దేవి ఆ సూక్ష్మమైన చెడు ఆలోచనను వెంటనే గ్రహించి ఆగ్రహించింది. కుబేరుడు తనను వంకర చూపుతో చూశాడన్న కారణంతో, ఆ వంకర చూపు వేసిన ఎడమ కన్ను పేలిపోయేలా ఆమె శాపం ఇచ్చింది. వెంటనే తన తప్పు తెలుసుకున్న కుబేరుడు పశ్చాత్తాపంతో ఆమె పాదాలపై పడి క్షమించమని వేడుకోగా, పరమశివుడు కూడా జోక్యం చేసుకుని ఆమెను శాంతించమని కోరాడు.
ఏకాక్షి పింగళుడిగా కుబేరుని రూపం:
పార్వతీ దేవి శాంతించినప్పటికీ, ఇచ్చిన శాపాన్ని పూర్తిగా వెనక్కి తీసుకోలేక దాని తీవ్రతను తగ్గించింది. ఆమె అనుగ్రహంతో కుబేరుడికి కన్ను తిరిగి వచ్చినప్పటికీ, అది సాధారణ కన్నులా కాకుండా చిన్నదిగా, పసుపు రంగులో (గవ్వ కన్నులా) మారిపోయింది. ఈ కారణంగానే కుబేరుని ‘ఏకాక్షి పింగళుడు’ అని పిలుస్తారు. ఈ సంఘటన కుబేరుడిలోని మిగిలి ఉన్న రాక్షస గుణాన్ని జయించడానికి మరియు ఇంద్రియ నిగ్రహం పాటించడానికి ఒక గుర్తుగా నిలిచిపోయింది. పురాణాల ప్రకారం కుబేరుడు జన్మించినప్పుడే పొట్టిగా, లావుగా, మూడు కాళ్లతో మరియు ఎనిమిది దంతాలతో వింతగా జన్మించాడని, తదనంతరం జరిగిన ఈ శాప వృత్తాంతం ఆయన రూపానికి మరిన్ని ప్రత్యేకతలను జోడించిందని తెలుస్తోంది.
తిరుమల శ్రీవారి వివాహం మరియు కుబేరుని అప్పు:
కుబేరుని వైభవానికి మరియు ఆయన దగ్గర ఉన్న అపారమైన సంపదకు నిదర్శనంగా నిలిచే మరో ముఖ్యమైన ఉదంతం తిరుమల వేంకటేశ్వర స్వామి తో ఆయనకు ఉన్న సంబంధం. కలియుగ దైవమైన శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి, పద్మావతి దేవిని వివాహం చేసుకోవడానికి అవసరమైన ధనం కోసం కుబేరుని ఆశ్రయించారని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. ఆ కళ్యాణ ఖర్చుల కోసం స్వామివారు కుబేరుడి వద్ద భారీ మొత్తంలో అప్పు తీసుకున్నారని, దీనికి సంబంధించిన సాక్ష్యాలు ఇప్పటికీ తిరుమలలో రాగి రేకులపై లిఖిత రూపంలో ఉన్నాయని భక్తుల విశ్వాసం. లోక రక్షకుడైన ఆ శ్రీనివాసుడే తన వివాహం కోసం కుబేరుని వద్ద అప్పు తీసుకోవడం అనేది, సంపదలకు అధిపతిగా కుబేరునికి ఉన్న ఉన్నత స్థానాన్ని మరియు శక్తిని చాటి చెబుతుంది.
కుబేర పూజా విశిష్టత మరియు ధనత్రయోదశి:
హిందూ సంప్రదాయంలో కుబేరుడు సంపదలకు అధిదేవతగా విశేషమైన పూజలందుకుంటున్నాడు. ముఖ్యంగా దీపావళి పండుగకు ముందు వచ్చే ధనత్రయోదశి (త్రయోదశి) రోజున కుబేరుడిని పూజించడం ఒక ముఖ్యమైన ఆచారంగా వస్తోంది. శాస్త్ర వచనం ప్రకారం, కుబేరుడిని పూజించకుండా చేసే ధనత్రయోదశి పూజ అసంపూర్ణంగా పరిగణించబడుతుంది. కేవలం ధనత్రయోదశి రోజే కాకుండా, దీపావళి రోజున కూడా లక్ష్మీదేవితో పాటు ‘లక్ష్మీ కుబేర పూజ’ను భక్తులు అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహిస్తారు. కుబేరుని జన్మ వృత్తాంతాన్ని విన్నా లేదా చదివినా ఐశ్వర్య ప్రాప్తి కలుగుతుందని, జీవితంలో ధనానికి మరియు బంగారానికి లోటు ఉండదని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం. ఆయనను పూజించడం వల్ల కేవలం ధనమే కాకుండా, శివపార్వతుల ఆశీస్సులు కూడా లభించి మహా పాపాలు పటాపంచలు అవుతాయని మూలాల్లో వివరించబడింది.
కుబేరుని జీవితం ఇచ్చే గొప్ప సందేశం:
కుబేరుని కథ కేవలం సంపదలకు అధిపతి అయిన ఒక దేవుని కథ మాత్రమే కాదు; అది తన వంశ పారంపర్య రాక్షస ప్రవృత్తిని తన తపస్సుతో మరియు భక్తితో జయించిన ఒక గొప్ప ఆత్మ యొక్క పరివర్తన గాధ. ఒక వ్యక్తి తన జన్మతో లేదా వంశంతో గొప్పవాడు కాదని, కేవలం తన కర్మలు, భక్తి మరియు పశ్చాత్తాపం ద్వారా మాత్రమే ఉన్నత స్థితిని పొందగలడని ఈ కథ నిరూపిస్తుంది. రాక్షస వంశంలో పుట్టినప్పటికీ (సవతి సోదరులు మరియు తాత సుమాలి వంటి వారి ప్రభావం ఉన్నా), తన సాత్విక గుణంతో మరియు ధర్మనిరతితో ఆయన దిక్పాలకుడిగా మరియు సాక్షాత్తు పరమశివుని ప్రియమిత్రుడిగా మారారు. ధర్మానికి మరియు నీతికి కట్టుబడి ఉంటేనే సంపద నిలుస్తుందనే గొప్ప సందేశాన్ని కుబేరుని జీవితం మనకు అందిస్తుంది.
నిధుల సంరక్షకుడు మరియు అష్టదిక్పాలకుడు:
బ్రహ్మదేవుని వరంతో కుబేరుడు ఉత్తర దిక్కుకు అధిపతిగా (దిక్పాలకుడిగా) మరియు భూగర్భంలోని నవనిధులకు, సకల సంపదలకు అధిపతిగా నియమించబడ్డారు. ఆయన యక్షులకు మరియు గంధర్వులకు రాజుగా అలకాపురి నుండి పాలన సాగిస్తున్నారు. లక్ష్మీదేవి ఆయనకు వరమిస్తూ, తన కృపతో ఆయన వద్ద ఎప్పుడూ ధనం ప్రవహిస్తూ ఉంటుందని, అయితే ఆ ఐశ్వర్యాన్ని ఎప్పుడూ అధర్మానికి ఉపయోగించకూడదని ఆదేశించింది. పరమశివుడు కూడా ఆయనను కైలాసంలోని సంపదలకు సంరక్షకుడిగా మరియు కోశాధికారిగా (Treasury Officer) నియమించి గౌరవించారు. ఈ విధంగా, గత జన్మలో ఒక సామాన్య జూదరిగా ఉన్న గుణనిధి, అనుకోకుండా చేసిన శివారాధన ఫలితంగా తన తదుపరి జన్మల్లో గొప్ప పుణ్యాన్ని గడించి, నేడు సకల లోకాలకు ధనాధిపతిగా వెలుగొందుతున్నారు.
See Also plz click on this: complete-history-of-lord-kartikeya
మరిన్ని ఇటువంటి వాటి కోసం తెలుగు రీడర్స్ పురాణాలు ను చూడండి.
