మన పూర్వీకుల ఆహారపు అలవాట్లలో చిరుధాన్యాలకు ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉండేది. వాటిలో ముఖ్యంగా చెప్పుకోవాల్సింది రాగులు. ఒకప్పుడు గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో రాగి సంగటి, రాగి అంబలి, రాగి జావ వంటి వంటకాలు ప్రతిరోజూ ఆహారంలో భాగంగా ఉండేవి. ఇప్పుడు కూడా రాగులతో తయారుచేసే ఆహార పదార్థాలపై చాలామందికి ఆసక్తి పెరుగుతోంది. అయితే రాగులతో ఎప్పుడూ ఒకే రకమైన వంటకాలు చేసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. రాగి పిండి ఉపయోగించి రుచికరమైన అల్పాహారాలు, సాయంత్రం తినే చిరుతిళ్లు, తీపి పదార్థాలు కూడా ఇంట్లోనే సులభంగా తయారుచేసుకోవచ్చు.
రాగి పిండితో దోశలు, ఇడ్లీలు, రొట్టెలు మాత్రమే కాకుండా లడ్డూలు, బిస్కెట్లు, హల్వా వంటి ఎన్నో రకాల వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. పిల్లలకు, పెద్దలకు నచ్చే విధంగా పదార్థాలను మార్చుకుంటూ వివిధ రుచుల్లో తయారుచేయవచ్చు. మరి రాగి పిండితో చేసుకోగలిగే 15 రకాల వంటకాలు, వాటి తయారీ విధానాలను ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
రాగి పిండితో చేసుకోగల అల్పాహారాలు
ఉదయం అల్పాహారంగా ప్రతిరోజూ ఒకే రకమైన టిఫిన్ తినకుండా అప్పుడప్పుడు రాగి పిండితో కొత్త వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. ఇవి సాధారణంగా ఇంట్లో అందుబాటులో ఉండే పదార్థాలతోనే తయారుచేసుకోవచ్చు.
1. రాగి దోశ తయారీ విధానం
రాగి పిండితో చేసుకునే వంటకాల్లో రాగి దోశ ఒకటి. సాధారణ దోశలాగే దీనిని కూడా పెనం మీద పలుచగా వేసి కాల్చుకోవచ్చు. కొద్దిగా ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, జీలకర్ర కలిపితే రుచి మరింత బాగుంటుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- బియ్యం పిండి – ¼ కప్పు
- పెరుగు – ¼ కప్పు
- ఉల్లిపాయ – 1
- పచ్చిమిర్చి – 2
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- కొత్తిమీర – కొద్దిగా
- ఉప్పు – తగినంత
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
- నూనె – దోశలకు సరిపడా
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఒక గిన్నెలో రాగి పిండి, బియ్యం పిండి వేసి కలపాలి. అందులో పెరుగు, ఉప్పు వేసి కొద్దికొద్దిగా నీళ్లు పోస్తూ ఉండలు లేకుండా కలపాలి. ఈ పిండిని సాధారణ దోశ పిండి కంటే కొద్దిగా పలుచగా తయారుచేసుకోవాలి. ఇప్పుడు సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర, జీలకర్ర వేసి మరోసారి కలపాలి.
పెనాన్ని వేడి చేసి కొద్దిగా నూనె రాయాలి. సిద్ధం చేసుకున్న పిండిని గరిటెతో తీసుకుని పెనం మీద పలుచగా పోయాలి. అంచుల చుట్టూ కొద్దిగా నూనె వేసి మధ్యస్థ మంటపై కాల్చాలి. ఒకవైపు బాగా కాలిన తర్వాత మరోవైపు తిప్పి కాల్చుకోవాలి. రెండు వైపులా బంగారు రంగులోకి వచ్చిన తర్వాత తీసేయాలి. వేడి వేడి రాగి దోశలను కొబ్బరి చట్నీ లేదా అల్లం చట్నీతో వడ్డించుకోవచ్చు.
చిట్కా: పిండి మరీ చిక్కగా ఉంటే దోశలు మందంగా వస్తాయి. అందుకే నీటిని కొద్దికొద్దిగా కలుపుతూ సరైన చిక్కదనాన్ని చూసుకోవాలి.
2. మెత్తటి రాగి ఇడ్లీ తయారీ విధానం
సాధారణ ఇడ్లీలకు బదులుగా రాగి పిండితో కూడా ఇడ్లీలు తయారుచేసుకోవచ్చు. రాగి పిండికి మినప్పప్పు పిండి లేదా ముందుగా రుబ్బిన ఇడ్లీ పిండి కలిపి తయారుచేస్తే మెత్తటి ఇడ్లీలు వస్తాయి.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- ఇడ్లీ పిండి – 1 కప్పు
- ఉప్పు – తగినంత
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
- నూనె – ఇడ్లీ ప్లేట్లకు కొద్దిగా
తయారీ విధానం:
ఒక గిన్నెలో రాగి పిండి, ఇడ్లీ పిండి వేసి బాగా కలపాలి. అవసరాన్ని బట్టి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఇడ్లీ పిండిలా తయారుచేసుకోవాలి. పిండిని మరీ పలుచగా చేయకూడదు. రుచికి సరిపడా ఉప్పు కలిపి మూతపెట్టి కొంతసేపు పక్కన పెట్టాలి.
ఇడ్లీ పాత్రలో నీళ్లు పోసి వేడి చేయాలి. ఇడ్లీ ప్లేట్లకు కొద్దిగా నూనె రాసి సిద్ధం చేసుకున్న పిండిని గుంతల్లో వేయాలి. పాత్రలో పెట్టి మూతపెట్టి సుమారు 10–15 నిమిషాలు ఆవిరిపై ఉడికించాలి. ఇడ్లీలు ఉడికాయో లేదో ఒక పుల్లతో పరీక్షించాలి. పిండి అంటుకోకుండా ఉంటే ఇడ్లీలు సిద్ధమైనట్లే. కొద్దిగా చల్లారిన తర్వాత ప్లేట్ల నుంచి తీసి సాంబార్ లేదా చట్నీతో వడ్డించాలి.
చిట్కా: ఇడ్లీ పిండి, రాగి పిండి కలిపిన తర్వాత పిండి చిక్కదనాన్ని సరిచూసుకోవాలి. ఎక్కువ నీళ్లు పోస్తే ఇడ్లీలు గట్టిగా లేదా సరిగా ఉడకకుండా ఉండవచ్చు.
3. రాగి రొట్టెలు ఎలా చేయాలి?
రాగి పిండితో తయారుచేసే రొట్టెలు భోజనంలోనూ, అల్పాహారంగానూ తీసుకోవచ్చు. వీటిని ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర కలిపి చేస్తే మంచి రుచి వస్తుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- ఉల్లిపాయ – 1
- పచ్చిమిర్చి – 2
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- కొత్తిమీర – కొద్దిగా
- ఉప్పు – తగినంత
- వేడినీళ్లు – అవసరమైనంత
- నూనె – కొద్దిగా
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఒక గిన్నెలో రాగి పిండి, సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర, జీలకర్ర, ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఇప్పుడు వేడినీళ్లను కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ చెంచాతో కలపాలి. పిండి కొద్దిగా చల్లారిన తర్వాత చేతికి తగినంత వేడి ఉన్నప్పుడు మృదువుగా కలిపి ముద్దగా చేసుకోవాలి.
ఒక అరటి ఆకు లేదా ప్లాస్టిక్ షీట్ మీద కొద్దిగా నీళ్లు రాసి పిండి ముద్దను పెట్టాలి. చేతితో నెమ్మదిగా ఒత్తుతూ రొట్టెలా పలుచగా చేయాలి. వేడిచేసిన పెనం మీద జాగ్రత్తగా వేసి రెండు వైపులా కాల్చాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా నూనె రాయాలి. రొట్టె బాగా కాలిన తర్వాత తీసి పెరుగు, పచ్చడి లేదా కూరతో తినవచ్చు.
చిట్కా: రాగి పిండి ముద్ద పొడిగా ఉంటే రొట్టె చేసేటప్పుడు విరిగిపోతుంది. అందుకే వేడినీళ్లు కొద్దికొద్దిగా కలుపుతూ మృదువైన ముద్దలా చేసుకోవాలి.
4. కూరగాయలతో రాగి ఉప్మా
ఉప్మాను సాధారణంగా రవ్వతో తయారుచేస్తారు. అయితే రాగి రవ్వ లేదా రాగి పిండిని ఉపయోగించి కూడా ఉప్మా తరహా వంటకం చేసుకోవచ్చు. క్యారెట్, బీన్స్, బఠానీలు వంటి కూరగాయలు కలిపితే రుచి, రంగు రెండూ బాగుంటాయి.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి రవ్వ – 1 కప్పు
- ఉల్లిపాయ – 1
- క్యారెట్ – 1
- బీన్స్ – 5
- పచ్చిమిర్చి – 2
- ఆవాలు – ½ టీస్పూన్
- మినప్పప్పు – 1 టీస్పూన్
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- కరివేపాకు – కొద్దిగా
- ఉప్పు – తగినంత
- నూనె – 2 టేబుల్ స్పూన్లు
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
తయారీ విధానం:
ముందుగా రాగి రవ్వను తక్కువ మంటపై కొద్దిసేపు వేయించి పక్కన పెట్టాలి. ఒక బాణలిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, మినప్పప్పు, జీలకర్ర, కరివేపాకు వేయాలి. అవి చిటపటలాడిన తర్వాత తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి వేసి వేయించాలి. తర్వాత క్యారెట్, బీన్స్ వంటి కూరగాయలు వేసి కొద్దిసేపు కలపాలి.
ఇప్పుడు తగినంత నీళ్లు, ఉప్పు వేసి మరిగించాలి. నీళ్లు బాగా మరిగిన తర్వాత వేయించి పెట్టుకున్న రాగి రవ్వను కొద్దికొద్దిగా వేస్తూ ఉండలు కట్టకుండా కలపాలి. మూతపెట్టి తక్కువ మంటపై ఉడికించాలి. రవ్వ మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత కొత్తిమీర చల్లి దించాలి. వేడి వేడి రాగి ఉప్మాను చట్నీతో వడ్డించుకోవచ్చు.
చిట్కా: రాగి రవ్వను ముందుగా వేయించడం వల్ల వంటకానికి మంచి వాసన వస్తుంది. రాగి రవ్వకు సరిపడా నీటిని ఉపయోగించాలి.
5. రాగి పొంగలి తయారీ విధానం
రాగి పిండితో కూడా పొంగలి తరహా వంటకం తయారుచేసుకోవచ్చు. దీనికి పెసరపప్పు, మిరియాలు, జీలకర్ర, నెయ్యి కలిపితే సంప్రదాయ పొంగలి రుచి వస్తుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – ½ కప్పు
- పెసరపప్పు – ¼ కప్పు
- మిరియాలు – ½ టీస్పూన్
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- అల్లం ముక్కలు – కొద్దిగా
- కరివేపాకు – కొద్దిగా
- నెయ్యి – 2 టీస్పూన్లు
- ఉప్పు – తగినంత
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
తయారీ విధానం:
ముందుగా పెసరపప్పును కడిగి కుక్కర్‌లో వేసి తగినంత నీళ్లు పోసి మెత్తగా ఉడికించాలి. ఒక గిన్నెలో రాగి పిండిని కొద్దిగా నీళ్లతో ఉండలు లేకుండా కలిపి పెట్టుకోవాలి. ఇప్పుడు ఉడికిన పెసరపప్పులో అవసరమైన నీళ్లు పోసి వేడి చేయాలి. అందులో రాగి పిండి మిశ్రమాన్ని కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ నిరంతరం కలపాలి.
పిండి బాగా ఉడికే వరకు తక్కువ మంటపై ఉంచాలి. మరో చిన్న బాణలిలో నెయ్యి వేడి చేసి మిరియాలు, జీలకర్ర, అల్లం ముక్కలు, కరివేపాకు వేసి వేయించాలి. ఈ పోపును రాగి పొంగలిలో కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకోవాలి. మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత దించాలి. కొబ్బరి చట్నీ లేదా సాంబార్‌తో వడ్డించుకోవచ్చు.
చిట్కా: రాగి పిండిని నేరుగా వేస్తే ఉండలు కట్టే అవకాశం ఉంటుంది. ముందుగా నీళ్లలో కలిపి పలుచని మిశ్రమంగా చేసుకుని వేస్తే సులభంగా కలుస్తుంది.
సంప్రదాయ రాగి వంటకాలు
రాగులతో తయారుచేసే సంప్రదాయ వంటకాలు తెలుగు రాష్ట్రాల్లో చాలా ప్రాంతాల్లో ప్రసిద్ధి చెందాయి. ముఖ్యంగా రాగి సంగటి, రాగి అంబలి, రాగి జావ వంటి వంటకాలు గ్రామీణ ఆహారంలో ప్రత్యేకమైన గుర్తింపు పొందాయి.
6. రాయలసీమ ప్రత్యేకం రాగి సంగటి
రాయలసీమ ప్రాంతంలో రాగి సంగటికి ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. రాగి పిండి, అన్నం లేదా బియ్యంతో తయారుచేసే ఈ వంటకాన్ని సాధారణంగా నాటుకోడి పులుసు, పప్పు, ఆకుకూరల కూర వంటి వాటితో కలిపి తింటారు.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- బియ్యం – ½ కప్పు
- నీళ్లు – తగినంత
- ఉప్పు – తగినంత
తయారీ విధానం:
ముందుగా బియ్యాన్ని శుభ్రంగా కడిగి ఒక గిన్నెలో వేసి తగినంత నీళ్లు పోసి మెత్తగా ఉడికించాలి. అన్నం ఉడికిన తర్వాత అందులో రాగి పిండిని కొద్దికొద్దిగా చల్లుతూ కలపాలి. పిండి ఉండలు కట్టకుండా చెక్క గరిటెతో బాగా కలపాలి. ఇప్పుడు తక్కువ మంటపై ఉంచి కొంతసేపు ఉడికించాలి.
మిశ్రమం చిక్కగా మారి ఒక ముద్దలా వచ్చిన తర్వాత పొయ్యి మీద నుంచి దించాలి. కొద్దిగా చల్లారిన తర్వాత చేతులకు నీళ్లు రాసుకుని చిన్న చిన్న ఉండలుగా చేసుకోవాలి. వీటిని రాగి సంగటిగా వడ్డించుకోవచ్చు. పప్పు, సాంబార్ లేదా కారం కూరతో తింటే మంచి రుచి ఉంటుంది.
చిట్కా: రాగి పిండిని ఒకేసారి వేయకుండా కొద్దికొద్దిగా వేస్తూ కలపాలి. అలా చేస్తే ఉండలు కట్టకుండా సంగటి మెత్తగా తయారవుతుంది.
7. చల్లని రాగి అంబలి తయారీ విధానం
వేసవిలో చల్లగా తాగడానికి రాగి అంబలి ఒక సంప్రదాయ పానీయం. రాగి పిండిని ఉడికించి చల్లార్చి మజ్జిగ, ఉప్పు, ఉల్లిపాయలు కలిపి తయారుచేస్తారు. ప్రాంతాన్ని బట్టి దీని తయారీలో కొద్దిపాటి మార్పులు ఉంటాయి.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – ½ కప్పు
- నీళ్లు – 2 కప్పులు
- మజ్జిగ – 1 కప్పు
- ఉప్పు – తగినంత
- ఉల్లిపాయ – 1 చిన్నది
- పచ్చిమిర్చి – 1
- కొత్తిమీర – కొద్దిగా
తయారీ విధానం:
ముందుగా రాగి పిండిని ఒక గిన్నెలో వేసి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఉండలు లేకుండా కలపాలి. మిగిలిన నీటిని ఒక పాత్రలో మరిగించి అందులో ఈ రాగి పిండి మిశ్రమాన్ని కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ కలపాలి. తక్కువ మంటపై పచ్చి వాసన పోయి మిశ్రమం చిక్కబడే వరకు ఉడికించాలి.
ఉడికిన మిశ్రమాన్ని పూర్తిగా చల్లారనివ్వాలి. ఆ తర్వాత మజ్జిగ, ఉప్పు కలపాలి. సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర వేసి బాగా కలపాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా నీళ్లు కలిపి కావలసిన చిక్కదనానికి తీసుకురావాలి. చల్లగా లేదా సాధారణ ఉష్ణోగ్రతలో తాగవచ్చు.
చిట్కా: వేడిగా ఉన్న రాగి మిశ్రమంలో మజ్జిగ కలపకూడదు. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాతే కలపాలి.
8. రాగి జావ తయారీ విధానం
రాగి పిండితో తయారుచేసే సులభమైన వంటకాల్లో రాగి జావ ఒకటి. దీనిని తీపిగా లేదా ఉప్పుగా రెండు రకాలుగా తయారుచేసుకోవచ్చు. ఉదయం అల్పాహారంగా లేదా మధ్యలో తేలికపాటి ఆహారంగా తీసుకోవచ్చు.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 2 టేబుల్ స్పూన్లు
- నీళ్లు – 1½ కప్పులు
- పాలు – ½ కప్పు (ఐచ్ఛికం)
- బెల్లం – తగినంత
- యాలకుల పొడి – చిటికెడు
తయారీ విధానం:
ముందుగా రాగి పిండిని కొద్దిగా నీళ్లలో వేసి ఉండలు లేకుండా కలపాలి. ఒక పాత్రలో మిగిలిన నీటిని వేడి చేసి అందులో రాగి పిండి మిశ్రమాన్ని పోస్తూ కలపాలి. తక్కువ మంటపై పచ్చి వాసన పోయే వరకు ఉడికించాలి. మిశ్రమం చిక్కబడిన తర్వాత బెల్లం వేసి కరిగే వరకు కలపాలి.
చివరగా పాలు, యాలకుల పొడి కలిపి మరో నిమిషం వేడి చేసి దించాలి. పాలు కలపకుండానే కూడా రాగి జావ తయారుచేసుకోవచ్చు. తీపి ఇష్టం లేనివారు ఉప్పు, మజ్జిగ కలిపి ఉప్పు రుచిలోనూ తయారుచేసుకోవచ్చు.
చిట్కా: బెల్లాన్ని ముందుగా కొద్దిగా నీళ్లలో కరిగించి వడకట్టి కలిపితే మలినాలు ఉంటే తొలగించవచ్చు.
రాగి పిండితో చేసుకునే సాయంత్రం స్నాక్స్
సాయంత్రం సమయంలో టీ లేదా కాఫీతో పాటు ఏదైనా చిరుతిండి తినాలనిపిస్తుంది. అలాంటప్పుడు మైదా, శనగపిండితో చేసే సాధారణ స్నాక్స్‌కు బదులుగా రాగి పిండిని కూడా ఉపయోగించవచ్చు. కొద్దిగా మసాలాలు, ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి కలిపి రుచికరమైన చిరుతిళ్లు తయారుచేసుకోవచ్చు.
9. కరకరలాడే రాగి గారెలు
రాగి పిండితో తయారుచేసే గారెలు సాయంత్రం స్నాక్‌గా బాగుంటాయి. ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర కలపడం వల్ల మంచి రుచి వస్తుంది. బయట కరకరలాడుతూ లోపల మెత్తగా ఉండేలా వీటిని తయారుచేసుకోవచ్చు.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- ఉల్లిపాయ – 1
- పచ్చిమిర్చి – 2
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- అల్లం తరుగు – 1 టీస్పూన్
- కొత్తిమీర – కొద్దిగా
- ఉప్పు – తగినంత
- వేడినీళ్లు – అవసరమైనంత
- నూనె – వేయించడానికి
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఒక గిన్నెలో రాగి పిండి తీసుకుని అందులో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, అల్లం, జీలకర్ర, కొత్తిమీర, ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఇప్పుడు వేడినీళ్లను కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ గారెల పిండిలా కలుపుకోవాలి. పిండి మరీ పలుచగా కాకుండా చేతితో ఆకారం పెట్టగలిగేలా ఉండాలి.
బాణలిలో నూనె వేడి చేయాలి. చేతికి కొద్దిగా నీళ్లు రాసుకుని పిండిని చిన్న ముద్దగా తీసుకుని గారెలా ఒత్తాలి. మధ్యలో చిన్న రంధ్రం పెట్టి నెమ్మదిగా వేడి నూనెలో వేయాలి. మధ్యస్థ మంటపై రెండు వైపులా బంగారు రంగు వచ్చే వరకు వేయించాలి. ఆ తర్వాత తీసి అదనపు నూనె పోయేలా జల్లెడలో ఉంచాలి.
చిట్కా: గారెలు మరీ మందంగా చేయకూడదు. అలా చేస్తే లోపల సరిగ్గా ఉడకకపోవచ్చు. నూనె కూడా మరీ వేడిగా ఉండకూడదు.
10. రాగి చెక్కలు తయారీ విధానం
చెక్కలు తెలుగు ఇళ్లలో ప్రసిద్ధమైన చిరుతిండి. సాధారణంగా బియ్యప్పిండి, శనగపిండితో చేసే వీటిని రాగి పిండితో కూడా తయారుచేసుకోవచ్చు. కొద్దిగా నువ్వులు, జీలకర్ర కలిపితే మంచి రుచి వస్తుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- బియ్యం పిండి – ½ కప్పు
- నువ్వులు – 1 టేబుల్ స్పూన్
- జీలకర్ర – ½ టీస్పూన్
- కారం – ½ టీస్పూన్
- వెన్న – 1 టేబుల్ స్పూన్
- ఉప్పు – తగినంత
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
- నూనె – వేయించడానికి
తయారీ విధానం:
ముందుగా రాగి పిండి, బియ్యం పిండి ఒక గిన్నెలో వేసి కలపాలి. అందులో నువ్వులు, జీలకర్ర, కారం, ఉప్పు, వెన్న వేసి బాగా కలపాలి. ఇప్పుడు కొద్దికొద్దిగా నీళ్లు పోస్తూ మృదువైన పిండిలా తయారుచేసుకోవాలి. పిండి మరీ గట్టిగా లేదా పలుచగా ఉండకూడదు.
చెక్కల ప్రెస్‌లో తగిన డిస్క్ పెట్టి కొద్దిగా నూనె రాయాలి. పిండిని అందులో వేసి చిన్న చిన్న చెక్కల ఆకారంలో నూనె రాసిన ప్లేట్ మీద ఒత్తుకోవాలి. బాణలిలో నూనె వేడి చేసి చెక్కలను జాగ్రత్తగా వేసి మధ్యస్థ మంటపై వేయించాలి. అవి కరకరలాడే వరకు వేయించి తీసేయాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత గాలి చొరబడని డబ్బాలో నిల్వ చేసుకోవచ్చు.
చిట్కా: పిండిలో వెన్న ఎక్కువగా వేస్తే చెక్కలు విరిగిపోయే అవకాశం ఉంటుంది. కాబట్టి సూచించిన కొలతలోనే కలపాలి. మొదట ఒకటి వేయించి చూసి పిండి సరైన స్థితిలో ఉందో లేదో తెలుసుకోవాలి.
11. రాగి పిండితో పకోడీలు
వర్షం పడుతున్నప్పుడు వేడి వేడి పకోడీలు తినాలని చాలామందికి అనిపిస్తుంది. రాగి పిండితో ఉల్లిపాయ పకోడీలు తయారుచేసుకుంటే సాధారణ పకోడీలకు భిన్నమైన రుచి ఆస్వాదించవచ్చు.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – ½ కప్పు
- శనగపిండి – ½ కప్పు
- ఉల్లిపాయలు – 2
- పచ్చిమిర్చి – 2
- కారం – ½ టీస్పూన్
- వాము – ¼ టీస్పూన్
- కరివేపాకు – కొద్దిగా
- కొత్తిమీర – కొద్దిగా
- ఉప్పు – తగినంత
- నూనె – వేయించడానికి
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఉల్లిపాయలను పొడవుగా సన్నగా తరిగి ఒక గిన్నెలో వేయాలి. అందులో రాగి పిండి, శనగపిండి, పచ్చిమిర్చి, కారం, వాము, కరివేపాకు, కొత్తిమీర, ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఉల్లిపాయల నుంచి వచ్చే తేమతోనే ముందుగా పిండి కలిసేలా చూడాలి. అవసరమైతే మాత్రమే కొద్దిగా నీళ్లు చల్లాలి.
బాణలిలో నూనె వేడి చేయాలి. సిద్ధం చేసుకున్న మిశ్రమాన్ని చిన్న చిన్న భాగాలుగా తీసుకుని నూనెలో వేయాలి. మధ్యస్థ మంటపై పకోడీలు కరకరలాడే వరకు వేయించాలి. బంగారు రంగులోకి వచ్చిన తర్వాత తీసి వేడి వేడిగా వడ్డించాలి.
చిట్కా: పకోడీ మిశ్రమంలో ఎక్కువ నీళ్లు పోయకూడదు. పిండి మరీ పలుచగా ఉంటే పకోడీలు కరకరలాడకుండా మెత్తగా తయారవుతాయి.
రాగి పిండితో చేసుకునే స్వీట్లు
రాగి పిండితో కారం వంటకాలే కాకుండా తీపి పదార్థాలు కూడా తయారుచేసుకోవచ్చు. బెల్లం, నెయ్యి, యాలకుల పొడి వంటి పదార్థాలు కలిపి లడ్డూలు, హల్వా, బిస్కెట్లు వంటి వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. ఇంట్లో పిల్లలకు చిరుతిండిగా ఇవ్వడానికి కూడా వీటిని తయారుచేసుకోవచ్చు.
12. బెల్లంతో రాగి లడ్డూలు
రాగి పిండి, బెల్లం, నెయ్యితో తయారుచేసే లడ్డూలు సులభంగా చేసుకోవచ్చు. కొద్దిగా నువ్వులు లేదా డ్రై ఫ్రూట్స్ కలిపితే రుచి మరింత పెరుగుతుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- బెల్లం తురుము – ½ కప్పు
- నెయ్యి – 3 టేబుల్ స్పూన్లు
- యాలకుల పొడి – ¼ టీస్పూన్
- జీడిపప్పు – 2 టేబుల్ స్పూన్లు
- బాదం ముక్కలు – 1 టేబుల్ స్పూన్
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఒక బాణలిలో రాగి పిండి వేసి తక్కువ మంటపై వేయించాలి. పచ్చి వాసన పోయి మంచి వాసన వచ్చే వరకు కలుపుతూ వేయించాలి. తర్వాత మరో పాత్రలో కొద్దిగా నెయ్యి వేసి జీడిపప్పు, బాదం ముక్కలు వేయించాలి.
వేయించిన రాగి పిండిలో బెల్లం తురుము, యాలకుల పొడి, డ్రై ఫ్రూట్స్ కలపాలి. ఇప్పుడు మిగిలిన నెయ్యిని కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ కలపాలి. మిశ్రమం చేతితో ఒత్తితే ఉండలా వచ్చే స్థితికి చేరుకున్నప్పుడు చిన్న చిన్న లడ్డూలుగా చుట్టుకోవాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత డబ్బాలో నిల్వ చేసుకోవచ్చు.
చిట్కా: లడ్డూలు చుట్టేటప్పుడు మిశ్రమం పొడిగా ఉంటే కొద్దిగా వేడి నెయ్యి కలపాలి. నెయ్యి ఒకేసారి ఎక్కువగా పోయకుండా కొద్దికొద్దిగా కలపడం మంచిది.
13. రాగి హల్వా తయారీ విధానం
హల్వా తినడానికి ఇష్టపడేవారు రాగి పిండితో కూడా ఈ తీపి వంటకాన్ని తయారుచేసుకోవచ్చు. నెయ్యి, బెల్లం, యాలకుల పొడి కలిపి చేస్తే మంచి రుచి వస్తుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – ½ కప్పు
- బెల్లం – ½ కప్పు
- నీళ్లు – 1½ కప్పులు
- నెయ్యి – 3 టేబుల్ స్పూన్లు
- యాలకుల పొడి – చిటికెడు
- జీడిపప్పు – 8 నుంచి 10
- కిస్‌మిస్ – 1 టేబుల్ స్పూన్
తయారీ విధానం:
ముందుగా రాగి పిండిని ఒక గిన్నెలో వేసి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఉండలు లేకుండా కలపాలి. మిగిలిన నీటిని పాత్రలో వేడి చేసి అందులో బెల్లం వేసి కరిగించాలి. బెల్లం పూర్తిగా కరిగిన తర్వాత అవసరమైతే వడకట్టాలి.
ఇప్పుడు బెల్లం నీటిని మళ్లీ వేడి చేసి అందులో రాగి పిండి మిశ్రమాన్ని కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ కలపాలి. మిశ్రమం చిక్కబడే వరకు తక్కువ మంటపై ఉడికించాలి. మధ్య మధ్యలో నెయ్యి కొద్దికొద్దిగా కలుపుతూ ఉండాలి. పిండి బాగా ఉడికి బాణలికి అంటుకోకుండా వచ్చినప్పుడు యాలకుల పొడి కలపాలి.
మరో చిన్న బాణలిలో నెయ్యి వేడి చేసి జీడిపప్పు, కిస్‌మిస్ వేయించి హల్వాలో కలపాలి. వేడిగా ఉన్నప్పుడే వడ్డించుకోవచ్చు.
చిట్కా: రాగి పిండిని ముందుగా నీళ్లలో కలిపి ఉండలు లేకుండా చేసుకోవడం వల్ల హల్వా మెత్తగా తయారవుతుంది. తక్కువ మంటపై నిరంతరం కలుపుతూ ఉడికించాలి.
14. రాగి బిస్కెట్లు తయారీ విధానం
ఇంట్లోనే బిస్కెట్లు తయారుచేసుకోవాలనుకునేవారు రాగి పిండితో ఈ రెసిపీ ప్రయత్నించవచ్చు. బెల్లం లేదా చక్కెరతో తీపి రుచిని తీసుకురావచ్చు. ఓవెన్‌లో లేదా సరైన బేకింగ్ పద్ధతిలో తయారుచేసుకోవచ్చు.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- గోధుమ పిండి – ¼ కప్పు
- వెన్న – ¼ కప్పు
- పొడి చక్కెర – ½ కప్పు
- పాలు – అవసరమైనంత
- యాలకుల పొడి – చిటికెడు
- బేకింగ్ పౌడర్ – ¼ టీస్పూన్
తయారీ విధానం:
ముందుగా ఒక గిన్నెలో వెన్న, పొడి చక్కెర వేసి మెత్తగా అయ్యే వరకు కలపాలి. మరో గిన్నెలో రాగి పిండి, గోధుమ పిండి, బేకింగ్ పౌడర్, యాలకుల పొడి వేసి కలపాలి. ఈ పొడి మిశ్రమాన్ని వెన్నలో కొద్దికొద్దిగా కలుపుతూ బిస్కెట్ పిండిలా తయారుచేయాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా పాలు కలపాలి.
పిండిని చిన్న చిన్న భాగాలుగా తీసుకుని బిస్కెట్ల ఆకారంలో ఒత్తుకోవాలి. ముందుగా వేడి చేసిన ఓవెన్‌లో సుమారు 160–170 డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రత వద్ద 12–15 నిమిషాలు బేక్ చేయాలి. బిస్కెట్ల పరిమాణాన్ని బట్టి సమయం మారవచ్చు. బయటకు తీసిన వెంటనే మెత్తగా ఉన్నా చల్లారిన తర్వాత గట్టిపడతాయి.
చిట్కా: బిస్కెట్లను ఓవెన్ నుంచి తీసిన వెంటనే కదపకూడదు. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాతే డబ్బాలో నిల్వ చేయాలి.
15. రాగి పిండితో తీపి దోశ
రాగి పిండితో కారం దోశలే కాకుండా తీపి దోశలు కూడా తయారుచేసుకోవచ్చు. బెల్లం, అరటిపండు కలిపి చేస్తే పిల్లలకు కూడా నచ్చే రుచికరమైన వంటకం తయారవుతుంది.
కావలసిన పదార్థాలు:
- రాగి పిండి – 1 కప్పు
- బెల్లం తురుము – ½ కప్పు
- అరటిపండు – 1
- యాలకుల పొడి – చిటికెడు
- కొబ్బరి తురుము – 2 టేబుల్ స్పూన్లు
- నీళ్లు – అవసరమైనంత
- నెయ్యి – కాల్చడానికి
తయారీ విధానం:
ముందుగా బెల్లాన్ని కొద్దిగా నీళ్లలో కరిగించి వడకట్టాలి. ఒక గిన్నెలో రాగి పిండి తీసుకుని అందులో మెత్తగా చేసిన అరటిపండు, బెల్లం నీళ్లు, యాలకుల పొడి, కొబ్బరి తురుము వేసి కలపాలి. అవసరమైతే మరికొద్దిగా నీళ్లు కలిపి దోశ పిండిలా తయారుచేసుకోవాలి.
పెనాన్ని వేడి చేసి కొద్దిగా నెయ్యి రాయాలి. సిద్ధం చేసుకున్న పిండిని గరిటెతో తీసుకుని చిన్న దోశల్లా పోయాలి. తక్కువ లేదా మధ్యస్థ మంటపై నెమ్మదిగా కాల్చాలి. ఒకవైపు కాలిన తర్వాత మరోవైపు తిప్పి నెయ్యి కొద్దిగా వేసి కాల్చుకోవాలి. రెండు వైపులా బాగా ఉడికిన తర్వాత తీసి వేడిగా వడ్డించాలి.
చిట్కా: బెల్లం కలిపిన పిండి త్వరగా మాడిపోవచ్చు. అందుకే ఎక్కువ మంటపై కాకుండా తక్కువ లేదా మధ్యస్థ మంటపై కాల్చాలి.
రాగి వంటకాలు చేసేటప్పుడు పాటించాల్సిన ముఖ్యమైన చిట్కాలు
రాగి పిండితో వంటకాలు తయారుచేసేటప్పుడు కొన్ని చిన్న విషయాలు గమనిస్తే రుచి, ఆకారం రెండూ బాగుంటాయి. ముఖ్యంగా రాగి పిండి స్వభావాన్ని బట్టి నీటి పరిమాణం, పిండి చిక్కదనం మార్చుకోవాల్సి ఉంటుంది.
పిండిలో ఉండలు రాకుండా కలపడం: రాగి పిండిని నేరుగా వేడి నీళ్లలో వేయడం కంటే ముందుగా కొద్దిగా చల్లని నీటిలో కలిపి మిశ్రమంగా చేసుకోవడం మంచిది. ఆ తర్వాత వంటకానికి అనుగుణంగా కలుపుకోవాలి.
సరైన చిక్కదనం చూసుకోవడం: దోశలకు పలుచని పిండి, రొట్టెలకు ముద్దగా ఉండే పిండి, ఇడ్లీలకు మధ్యస్థ చిక్కదనం అవసరం. ప్రతి వంటకానికి ఒకే రకమైన పిండి సరిపోదు.
పిండిని సరైన విధంగా నిల్వ చేయడం: రాగి పిండిని తేమ తగలని గాలి చొరబడని డబ్బాలో నిల్వ చేయాలి. తడి చెంచాను పిండిలో పెట్టకూడదు. ఎక్కువ రోజులు నిల్వ చేయాలనుకుంటే చల్లని ప్రదేశంలో ఉంచాలి.
వంటకాలకు తగిన పదార్థాలు కలపడం: రాగి పిండితో కారం వంటకాలు చేసేటప్పుడు ఉల్లిపాయలు, జీలకర్ర, కొత్తిమీర, కరివేపాకు కలపవచ్చు. తీపి వంటకాలకు బెల్లం, యాలకుల పొడి, నెయ్యి ఉపయోగించవచ్చు.
సరైన మంటపై ఉడికించడం: రాగి పిండితో చేసే దోశలు, రొట్టెలు, హల్వా వంటి వంటకాలను మరీ ఎక్కువ మంటపై ఉడికించకూడదు. లోపల కూడా బాగా ఉడికేలా మంటను నియంత్రించాలి.
రాగి వంటకాలను ఆహారంలో ఎలా చేర్చుకోవాలి?
రాగితో తయారుచేసిన అన్ని వంటకాలను ఒకేసారి ఆహారంలో చేర్చుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. మనకు నచ్చిన వంటకాలను ఇతర ధాన్యాలు, పప్పులు, కూరగాయలు, పండ్లతో పాటు ఆహారంలో భాగంగా చేసుకోవచ్చు. ఉదయం రాగి దోశ లేదా ఇడ్లీ, మధ్యాహ్నం రాగి సంగటి, సాయంత్రం రాగి పిండితో చేసిన చిన్న చిరుతిండి వంటి విధంగా ఆహారంలో వైవిధ్యం తీసుకురావచ్చు.
రాగుల్లో ఫైబర్, కొన్ని ఖనిజాలు ఉంటాయి. అయితే రాగి ఒక్కటే అన్ని పోషక అవసరాలను తీర్చదు. సమతుల్య ఆహారంలో భాగంగా పప్పులు, కూరగాయలు, పండ్లు, ఇతర ధాన్యాలను కూడా తీసుకోవడం ముఖ్యం. ప్రత్యేక ఆహార అవసరాలు లేదా ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నవారు తమకు సరిపోయే ఆహార పరిమాణం గురించి వైద్యులు లేదా పోషకాహార నిపుణుల సలహా తీసుకోవడం మంచిది.
Read also: ఏ చిరుధాన్యాలు ఏ ఏ వ్యాధులను అరికడతాయో తెలుసా?
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
రాగి పిండితో దోశలు, ఇడ్లీలు, రొట్టెలు, జావ, సంగటి, అంబలి వంటి వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. అలాగే రాగి పిండితో లడ్డూలు, హల్వా, బిస్కెట్లు వంటి తీపి పదార్థాలు కూడా తయారుచేసుకోవచ్చు. ఒకే వంటకాన్ని ప్రతిరోజూ తినకుండా ఇతర ధాన్యాలతో కలిపి ఆహారంలో వైవిధ్యం పాటించడం మంచిది.
తక్కువ సమయంలో రాగి దోశ, రాగి జావ వంటి వంటకాలను తయారుచేసుకోవచ్చు. ముందుగానే రాగి పిండిని కొలిచి సిద్ధం చేసుకుంటే ఉదయం అల్పాహారం తయారీ మరింత సులభమవుతుంది. దోశ పిండిలో ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి, జీలకర్ర కలిపి రుచిగా చేసుకోవచ్చు.
రాగి పిండితో బెల్లం లడ్డూలు, రాగి హల్వా, రాగి బిస్కెట్లు, తీపి దోశ వంటి వంటకాలు చేసుకోవచ్చు. వీటికి బెల్లం, నెయ్యి, యాలకుల పొడి, కొబ్బరి వంటి పదార్థాలు కలిపితే మంచి రుచి వస్తుంది. తీపి పదార్థాల్లో బెల్లం ఉపయోగించినప్పటికీ అది కూడా చక్కెరలనే అందిస్తుంది కాబట్టి పరిమాణాన్ని గమనించాలి.
రాగులు మన సంప్రదాయ ఆహారంలో భాగంగా ఉన్న చిరుధాన్యం. వీటితో కేవలం రాగి జావ, సంగటి మాత్రమే కాకుండా ఎన్నో రకాల అల్పాహారాలు, స్నాక్స్, స్వీట్లు తయారుచేసుకోవచ్చు. రాగి దోశ, ఇడ్లీ, రొట్టెల నుంచి లడ్డూలు, హల్వా వరకు వంటకాలలో వైవిధ్యం చూపించవచ్చు. ఇంట్లో అందుబాటులో ఉన్న పదార్థాలతో ఈ వంటకాలను ప్రయత్నించి మీకు నచ్చిన రుచులను ఎంచుకోవచ్చు. ఆరోగ్యకరమైన ఆహారపు అలవాట్లలో భాగంగా రాగులను కూడా ఇతర ధాన్యాలతో పాటు చేర్చుకోవడం మంచి ఎంపిక.
ప్రచురించే ముందు చిన్న గమనిక: రాగి చెక్కలు, గారెలు, బిస్కెట్ల రెసిపీలను ఒకసారి ఇంట్లో తయారుచేసి కొలతలు, ఉడికే సమయాలు సరిచూసుకోండి. ముఖ్యంగా బిస్కెట్ల ఓవెన్ సమయం వాటి మందం, ఓవెన్‌ను బట్టి మారుతుంది.
మరిన్ని ఇటువంటి వాటి కోసం తెలుగు రీడర్స్ వంటలు ను చూడండి.
