Table of Contents
ఆంజనేయ చరిత్ర – జన్మ రహస్యం మరియు బాల్య విశేషాలు
సప్త చిరంజీవులలో హనుమంతుని విశిష్టత:
సప్త చిరంజీవులలో ఒకరైన హనుమంతుని చరిత్ర అత్యంత అద్భుతమైనది మరియు నిత్యనూతనమైనది. త్రేతాయుగంలో రావణాసురుడి అరాచకాలు పెరిగిపోయి, అతను దేవతలను లొంగదీసుకుని ప్రపంచాన్ని గడగడలాడిస్తున్న సమయంలో, అతడిని అంతం చేయడానికి భగవంతుడు శ్రీరాముడిగా అవతరించాడు,. రావణాసురుడు తన తపస్సుతో బ్రహ్మదేవుని మెప్పించి, నరవానరుల తప్ప ఎవరి వల్లా తనకు మరణం లేకుండా వరం పొందాడు. ఈ కారణంగానే విష్ణుమూర్తి మనుష్య రూపంలో రాముడిగా జన్మించగా, అతనికి సహాయం చేయడానికి దేవతలందరూ వానర రూపాల్లో భూమిపై జన్మించారు,. ఈ క్రమంలోనే రుద్రాంశ సంభూతుడైన ఆంజనేయుడు అత్యంత బలవంతుడిగా, బుద్ధిమంతుడిగా మరియు రామభక్తుడిగా అవతరించాడు,. హనుమంతుడిని స్మరిస్తే బుద్ధి, బలం, కీర్తి, ధైర్యం, నిర్భయత్వం మరియు వాక్పటుత్వం సిద్ధిస్తాయని భక్తుల నమ్మకం,.
రావణాసురుడి పూర్వగాథ – జయ విజయుల శాపం:
హనుమంతుని అవతారానికి గల కారణాన్ని అర్థం చేసుకోవాలంటే రావణాసురుడి పూర్వగాథను తెలుసుకోవాలి. వైకుంఠ ద్వారపాలకులైన జయ విజయులు సనకసనందనాదుల శాపానికి గురై, భగవంతునికి దూరమయ్యారు. త్వరగా తిరిగి స్వామిని చేరుకోవాలనే ఉద్దేశంతో వారు మూడు జన్మల పాటు విష్ణు ద్వేషులుగా పుట్టాలని కోరుకున్నారు. మొదటి జన్మలో హిరణ్యాక్ష, హిరణ్యకశిపులుగా పుట్టి విష్ణువు చేతిలో హతమయ్యారు,. రెండో జన్మలో వారు రావణ, కుంభకర్ణులుగా జన్మించారు. రావణాసురుడు గొప్ప తపస్వి మరియు శివ పూజా దురంధరుడు అయినప్పటికీ, తన అహంకారంతో లోకకంటకుడిగా మారాడు. అతనిని సంహరించడానికి వానర రూపంలో భగవంతుని అంశ అవసరమైంది, అదే ఆంజనేయ అవతారం,.
అంజనాదేవి తపస్సు మరియు హనుమంతుని జన్మ రహస్యం:
ఆంజనేయుని తల్లి అంజనాదేవి పూర్వజన్మలో పుంజికస్థల అనే అప్సరస. ఒకానొక సందర్భంలో ఆమె దేవగురువు బృహస్పతిని వెక్కిరించినందుకు, ఆయన ఆమెను భూలోకంలో వానరకాంతగా జన్మించమని శపించారు. శాపవిమోచనంగా ఆమె గర్భాన ఒక మహా శక్తివంతుడైన పుత్రుడు జన్మిస్తాడని ఆయన ఆశీర్వదించారు. భూలోకంలో వానర రాజు కేసరిని వివాహం చేసుకున్న అంజన, పుత్ర సంతానం కోసం తపస్సు ప్రారంభించింది. అదే సమయంలో శివపార్వతులు వానర రూపంలో క్రీడిస్తున్నప్పుడు, పార్వతీదేవి ధరించిన శివ తేజస్సును వాయుదేవుడు అంజనాదేవి గర్భంలో ప్రవేశపెట్టాడు,. అలా శివుని అంశతో, వాయుదేవుని వరం వల్ల, అంజనాదేవికి జన్మించిన బాలుడే ఆంజనేయుడు. అందుకే ఆయనను ఆంజనేయుడు, వాయునందనుడు, శివాంశ సంభూతుడు మరియు కేసరి నందనుడు అని పిలుస్తారు.
బాల హనుమంతుడు – సూర్య బింబం మరియు ‘హనుమాన్’ నామకరణం:
బాల్యంలో ఆంజనేయుడు ఎంతో శక్తివంతుడిగా మరియు అల్లరివాడిగా ఉండేవాడు. ఒకనాడు ఉదయిస్తున్న సూర్యబింబాన్ని చూసి పండు అని భ్రమపడి, దానిని మింగడానికి ఆకాశంలోకి ఎగిరాడు,. అదే రోజు సూర్యగ్రహణం కావడంతో సూర్యుడిని మింగడానికి వస్తున్న రాహువు, ఆంజనేయుడిని చూసి భయపడి ఇంద్రుడికి మొరపెట్టుకున్నాడు. ఇంద్రుడు ఆగ్రహంతో తన వజ్రాయుధాన్ని ఆ బాలుడిపై ప్రయోగించగా, అది అతని దవడకు తగిలి కింద పడిపోయాడు,. దవడ వాచి ఉండటం వల్ల ఆయనకు ‘హనుమంతుడు’ అనే పేరు వచ్చింది (‘హను’ అంటే దవడ),. తన కుమారుడు స్పృహ కోల్పోవడంతో ఆగ్రహించిన వాయుదేవుడు గాలిని స్తంభింపజేయగా, దేవతలందరూ వచ్చి బాలుడిని బతికించి, అతనికి అనేక వరాలు ఇచ్చారు,. బ్రహ్మదేవుడు అతనికి చిరంజీవిగా ఉండాలని, ఏ ఆయుధమూ అతడిని ఏమీ చేయలేదని వరం ఇచ్చాడు,.
సూర్యుని వద్ద విద్యార్జన మరియు సువర్చలా పరిణయం:
బాల్యంలో దేవతల నుండి అనేక వరాలు పొందిన హనుమంతుడు, పెరిగి పెద్దవాడవుతున్న క్రమంలో సకల శాస్త్రాలను అభ్యసించాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. ఇందుకోసం ఆయన సూర్యభగవానుడిని గురువుగా ఎంచుకున్నాడు. సూర్యుడు ఆకాశంలో నిరంతరం ప్రయాణిస్తూ ఉండటంతో, హనుమంతుడు కూడా సూర్యుని రథంతో పాటుగా ఎదురుగా వెనక్కి నడుస్తూ, ఆయన ముఖం వైపు చూస్తూ విద్యను అభ్యసించేవాడు. ఇలా సకల వేదాలను, వ్యాకరణాన్ని నేర్చుకున్న హనుమంతుడు పండితుడు అయ్యాడు. అయితే, కొన్ని విద్యలు కేవలం గృహస్థులు (వివాహమైన వారు) మాత్రమే నేర్చుకోవడానికి అర్హత కలిగి ఉంటాయి. ఆ విద్యలను కూడా నేర్చుకోవాలని సూర్యుడు సూచించడంతో, హనుమంతుడు తన బ్రహ్మచర్య దీక్షకు భంగం కలగకుండా ఉండే మార్గాన్ని కోరాడు. అప్పుడు సూర్యుడు తన కుమార్తె అయిన సువర్చలను హనుమంతుడికి ఇచ్చి వివాహం జరిపించాడు. సువర్చల కూడా యోగిని కావడంతో, వీరి వివాహం కేవలం విద్యా పరిపూర్ణత కోసమే జరిగింది తప్ప ఇహపరమైన బంధాల కోసం కాదు. విద్య పూర్తయ్యాక, గురుదక్షిణగా సూర్యుని కుమారుడైన సుగ్రీవుడికి మంత్రిగా ఉండి సహాయం చేయమని సూర్యుడు హనుమంతుడిని కోరాడు.
శక్తిని మర్చిపోవడం – ఋషుల శాపం మరియు రామ మైత్రి:
హనుమంతుడు బాల్యంలో వానర చాపల్యంతో ఋషుల తపస్సుకు భంగం కలిగిస్తూ, పెద్ద ఏనుగులను విసిరేస్తూ, చెట్లను పెకలిస్తూ ఎంతో అల్లరి చేసేవాడు. ఆయన అల్లరిని భరించలేక ఋషులు, “నీ శక్తి నీకు గుర్తుండదు, ఎవరైనా గుర్తు చేస్తేనే అది తిరిగి వస్తుంది” అని శాపమిచ్చారు. దీనివల్ల హనుమంతుడు తన అపరిమితమైన బలాన్ని మర్చిపోయి ఒక సాధారణ వానరుడిలా జీవించసాగాడు. సుగ్రీవుడి మంత్రిగా కిష్కిందలో ఉన్న సమయంలో, సీతాన్వేషణలో ఉన్న రామలక్ష్మణులు అక్కడికి చేరుకున్నారు. సుగ్రీవుడి ఆదేశం మేరకు వారిని కలుసుకోవడానికి హనుమంతుడు మారువేషంలో వెళ్ళాడు. రాముని చూడగానే అది భగవంతుని అవతారమని గుర్తించిన హనుమంతుడు, శ్రీరామునికి సుగ్రీవుడితో మైత్రి కుదిర్చాడు. ఆ సమయం నుండి హనుమంతుడు శ్రీరాముని పరమ భక్తుడిగా, ఆయన కార్య సాధకుడిగా మారిపోయాడు.
సుందరకాండ – సముద్ర లంఘనం మరియు లంకా దహనం:
సీతాదేవి జాడ లంకలో ఉందని తెలిసినప్పుడు, వంద యోజనాల సముద్రాన్ని ఎవరు దాటగలరనే చర్చ వానర సైన్యంలో మొదలైంది. అప్పుడు జాంబవంతుడు హనుమంతుడి దగ్గరకు వెళ్లి, ఆయన మర్చిపోయిన శక్తియుక్తులను గుర్తు చేశాడు. తన బలం గుర్తుకు రాగానే హనుమంతుడు పర్వతాకారంలో పెరిగి, మహేంద్ర పర్వతం నుండి ఒక్క ఉదుటున లంక వైపు ఎగిరాడు. లంకలో అశోకవనంలో ఉన్న సీతమ్మను కలుసుకుని, రాముడు ఇచ్చిన ముద్రికను (ఉంగరాన్ని) ఆమెకు సమర్పించి ధైర్యం చెప్పాడు. రావణుని సభలో దూతగా హెచ్చరికలు జారీ చేసి, తన శక్తిని నిరూపించుకోవడానికి రావణుని సైనికులతో పోరాడాడు. రావణుడు హనుమంతుడి తోకకు నిప్పు పెట్టించగా, ఆ మంటలతోనే లంకానగరాన్ని దహనం చేసి, సీతమ్మ క్షేమ సమాచారాన్ని రామునికి చేరవేశాడు. రామాయణంలో ఈ ఘట్టాన్ని ‘సుందరకాండ’ అని పిలుస్తారు, ఇది పారాయణం చేస్తే సకల కష్టాలు తొలగుతాయని భక్తుల నమ్మకం.
యుద్ధంలో వీరకృత్యాలు మరియు సంజీవని పర్వతం:
రామరావణ యుద్ధంలో హనుమంతుడు అజేయమైన పరాక్రమాన్ని ప్రదర్శించాడు. యుద్ధ సమయంలో లక్ష్మణుడు ఇంద్రజిత్తు ప్రయోగించిన బాణం వల్ల మూర్ఛపోగా, ఆయనను బతికించడానికి సంజీవని మూలిక అవసరమైంది. జాంబవంతుని సూచన మేరకు హనుమంతుడు హిమాలయాల్లోని ఔషధి పర్వతానికి వెళ్ళాడు. అక్కడ మూలికలను గుర్తించలేక, ఏకంగా ఆ పర్వతాన్నే పెకలించి యుద్ధభూమికి మోసుకొచ్చాడు. ఆ మూలికల వాసనతో లక్ష్మణుడు తిరిగి ప్రాణాలు పొందాడు. యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత కూడా, రాముడు వస్తున్నాడనే వార్తను భరతుడికి ముందుగా చేరవేసింది హనుమంతుడే. రాముని పట్ల అచంచలమైన భక్తితో ఉన్న హనుమంతుడిని శ్రీరాముడు ఆలింగనం చేసుకుని చిరంజీవిగా ఉండమని దీవించాడు. నేటికీ ఎక్కడ రామనామం వినిపిస్తే అక్కడ హనుమంతుడు అంజలి ఘటించి ఉంటాడని ప్రతీతి.
యుద్ధానంతర కార్యాలు మరియు భరతునికి శుభవార్త:
రామరావణ యుద్ధం ముగిసి, రావణ సంహారం జరిగిన తర్వాత శ్రీరాముడు సీతా లక్ష్మణ సమేతంగా అయోధ్యకు తిరుగు ప్రయాణమయ్యాడు. అయితే, రాముడు వనవాసానికి వెళ్లేటప్పుడు తన తమ్ముడైన భరతుడు, 14 ఏళ్ల సమయం ముగిసిన వెంటనే రాముడు రాకపోతే ప్రాణత్యాగం చేస్తానని శపథం చేసి ఉన్నాడు. సమయం ఆసన్నమవడంతో భరతుడు ఆందోళన చెందుతాడేమోనని భావించిన శ్రీరాముడు, హనుమంతుడిని పిలిచి నందిగ్రామంలో ఉన్న భరతుడికి తాము వస్తున్నామనే శుభవార్తను ముందుగా చేరవేయమని కోరాడు. హనుమంతుడు అత్యంత చాకచక్యంగా మాట్లాడగలవాడు కావడంతో, భరతుడి దగ్గరకు వెళ్లి పరిస్థితిని వివరించి, రాముడు వస్తున్నాడని చెప్పి అతనికి స్వాగతం పలికేలా సిద్ధం చేశాడు. యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత కూడా హనుమంతుడు ఎల్లప్పుడూ రామ భక్తుడిగానే ఉండిపోయాడు. శ్రీరాముని పట్ల ఆయనకు ఉన్న అచంచలమైన విధేయత మరియు భక్తి కారణంగానే, భక్తుడిని మరియు భగవంతుడిని ఇద్దరినీ కలిపి పూజించే అవకాశం కేవలం రాముడికి, హనుమంతుడికి మాత్రమే లభించింది.
మకరధ్వజుని జన్మ రహస్యం – హనుమంతుని కుమారుడు:
బ్రహ్మచారిగా మనం కొలిచే ఆంజనేయ స్వామికి ఒక కుమారుడు కూడా ఉన్నాడనే విషయం చాలా మందికి ఆశ్చర్యం కలిగిస్తుంది. లంకా దహనం తర్వాత తన తోకకు ఉన్న మంటలను ఆర్పడానికి హనుమంతుడు సముద్రంలో మునిగినప్పుడు, ఆయన శరీరం నుండి ఒక చెమట బిందువు సముద్రంలో పడింది. ఆ సమయంలో ‘సువర్ణమచ్చ’ అనే మత్స్యకన్య ఆ స్వేద జలాన్ని మింగడం వల్ల ఆమె గర్భం దాల్చింది. దీనివల్ల జన్మించిన బాలుడే ‘మకరధ్వజుడు’. ఇలా శారీరక సంబంధం లేకుండా కేవలం స్వేద బిందువు ద్వారా హనుమంతునికి కుమారుడు జన్మించాడు. ఆంజనేయుడు బ్రహ్మచారి అయినప్పటికీ, ఈ అద్భుతమైన రీతిలో ఆయన వంశం కొనసాగిందని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.
సప్త చిరంజీవిగా హనుమంతుడు మరియు నేటి ఉనికి:
పురాణాల ప్రకారం హనుమంతుడు సప్త చిరంజీవులలో ఒకడు, అంటే ఆయనకు మరణం లేదు. శ్రీరాముడు అవతారం ముగించి వెళ్తున్న సమయంలో హనుమంతుడిని భూమిపైనే ఉండి రామనామ ప్రచారం చేయమని, ఎక్కడ రామకథ జరుగుతుందో అక్కడ ఉండమని ఆశీర్వదించాడు. నేటికీ హిమాలయాల్లోని గంధమాదన పర్వతం పైన హనుమంతుడు తపస్సు చేసుకుంటూ ఉంటాడని భక్తుల నమ్మకం. “యత్ర యత్ర రఘునాథ కీర్తనం తత్ర తత్ర కృతమస్తకాంజలిమ్” అనే శ్లోకం ప్రకారం, ఎక్కడ శ్రీరాముని నామ సంకీర్తన జరుగుతుందో, అక్కడ ఆంజనేయ స్వామి రెండు చేతులు జోడించి, ఆనంద బాష్పాలతో ఉండి భక్తులను రక్షిస్తుంటాడు. అందుకే రామాయణ పారాయణం జరిగే చోట హనుమంతుని కోసం ఒక ప్రత్యేక ఆసనాన్ని వేయడం ఆచారంగా వస్తోంది.
హనుమత్ స్మరణ – ఫలితాలు మరియు వివిధ రూపాలు:
ఆంజనేయ స్వామిని స్మరించడం వల్ల భక్తులకు బుద్ధి, బలం, కీర్తి, ధైర్యం, నిర్భయత్వం, ఆరోగ్యం మరియు వాక్పటుత్వం సిద్ధిస్తాయి. అనారోగ్యంతో బాధపడేవారు లేదా భయం ఉన్నవారు హనుమంతుడిని పూజిస్తే ఆ బాధలు తొలగిపోతాయి. ఆయన మనకు దాసాంజనేయుడుగా, భక్తాంజనేయుడుగా, సంజీవరాయుడుగా మరియు పంచముఖ ఆంజనేయుడుగా వివిధ రూపాల్లో దర్శనమిచ్చి రక్షిస్తుంటాడు. హనుమంతుడికి సింధూరం అంటే ఎంతో ప్రీతి, అలాగే పానకము మరియు వడపప్పులను ఆయనకు నైవేద్యంగా సమర్పిస్తారు. తులసీదాసు రచించిన హనుమాన్ చాలీసా పారాయణం చేయడం వల్ల కలియుగంలో సకల కష్టాల నుండి విముక్తి లభిస్తుందని భక్తుల ప్రగాఢ విశ్వాసం.
See Also plz click on this: Kubera-birth-and-transformation-story
మరిన్ని ఇటువంటి వాటి కోసం తెలుగు రీడర్స్ పురాణాలు ను చూడండి.