ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీకాకుళం జిల్లాలో వెలసిన అరసవల్లి శ్రీ సూర్యనారాయణ స్వామి ఆలయం భారతదేశంలోని అత్యంత పురాతనమైన మరియు ప్రసిద్ధమైన సూర్య క్షేత్రాలలో ఒకటి. ఈ క్షేత్రం కేవలం ఒక దేవాలయం మాత్రమే కాదు, ఇది కోట్లాది మంది భక్తుల నమ్మకానికి, ఆరోగ్యానికి మరియు ఆధ్యాత్మిక శక్తికి నిలయం, అందుకే దీనిని “ఆరోగ్య క్షేత్రం” అని పిలుస్తారు. సూర్య భగవానుడు ఇక్కడ తన “విశ్వరూపం”లో భక్తులకు దర్శనమిస్తాడు. ఒక తండ్రి తన పిల్లలతో దాగుడుమూతలు ఆడినట్లుగా, ఈ క్షేత్రంలో స్వామివారు వివిధ కాలాలలో తనను తాను వ్యక్తపరుచుకుంటూ, మళ్ళీ మరుగున పడుతూ ఉంటారని ఆధ్యాత్మికవేత్తలు వివరిస్తున్నారు. ఈ ఆలయం యొక్క వాతావరణం అత్యంత శక్తివంతమైనదని, ఇక్కడ చేసే సూర్య నమస్కారాలు మరియు మహా సౌర మంత్ర పఠనం శారీరక, మానసిక రుగ్మతలను తొలగిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం.
పురాణ నేపథ్యం మరియు నాగవళి నది ఆవిర్భావం:
అరసవల్లి క్షేత్రం యొక్క మూలాలు ద్వాపర యుగం నాటివని పురాణాలు చెబుతున్నాయి. శ్రీకృష్ణుని సోదరుడైన బలరాముడు తీర్థయాత్రలో భాగంగా దక్షిణ భారత దేశానికి వచ్చినప్పుడు, స్థానిక ప్రజలు గంగ అంతటి పవిత్రమైన నది కావాలని కోరారు. వారి అభ్యర్థన మేరకు బలరాముడు తన నాగలితో భూమిని చీల్చి నాగవళి నదిని ప్రవహింపజేశాడు, ఇది ఇప్పటికీ శ్రీకాకుళం సమీపంలో ప్రవహిస్తోంది. ఆ తర్వాత, బలరాముడు శివలింగ ప్రతిష్ట (ఉమా రుద్ర కోటేశ్వర స్వామి) చేయడానికి దేవతలను ఆహ్వానించాడు. అయితే, స్వర్గాధిపతి అయిన ఇంద్రుడు సమయానికి రాకపోవడంతో నంది అతడిని లోపలికి అనుమతించలేదు. అహంకారంతో ఇంద్రుడు తన వజ్రాయుధంతో లోపలికి వెళ్లడానికి ప్రయత్నించగా, నంది అతడిని విసిరికొట్టాడు, దీనివల్ల ఇంద్రుడు తీవ్రంగా గాయపడ్డాడు. ఆ సమయంలో సూర్య భగవానుడు ఇంద్రుని స్వప్నంలో కనిపించి, అక్కడ భూమిలో నిక్షిప్తమై ఉన్న తన విగ్రహాన్ని వెలికితీసి ప్రతిష్టించమని, తద్వారా అతడికి ఆరోగ్యం లభిస్తుందని సూచించాడు. ఇంద్రుడు స్వామివారిని ప్రతిష్టించిన తర్వాతే తిరిగి తన పూర్వ వైభవాన్ని పొందాడని, ఆ ప్రదేశమే ఇప్పటి ఇంద్ర పుష్కరిణి అని ఆధారాలు చెబుతున్నాయి.
చారిత్రక విధ్వంసం మరియు పునరుద్ధరణ:
చారిత్రక క్రమంలో ఈ ఆలయం అనేక సవాళ్లను ఎదుర్కొంది, కానీ ప్రతిసారీ భక్తుల చేత పునరుద్ధరించబడింది. 8వ శతాబ్దంలో శ్రీముఖలింగంకు చెందిన విష్ణు శర్మ మరియు భాను శర్మ అనే భక్తులకు సూర్య భగవానుడు స్వప్నంలో దర్శనమిచ్చి, దేవేంద్ర వర్మ రాజు సహాయంతో ఆలయాన్ని నిర్మించమని ఆదేశించాడు. అయితే, 16వ శతాబ్దంలో ముస్లిం దండయాత్రల సమయంలో షేర్ మహమ్మద్ ఖాన్ నాయకత్వంలో ఈ దేవాలయం ధ్వంసం చేయబడింది. ఆ సమయంలో ఆలయ అర్చకుడు సీతారామ శాస్త్రి గారు, పరాయి పాలకుల చేతిలో విగ్రహం అపవిత్రం కాకూడదనే ఉద్దేశంతో, ఆ అద్భుతమైన విగ్రహాన్ని తీసుకుని సమీపంలోని బావిలో దూకారు. సుమారు రెండు శతాబ్దాల పాటు ఆలయం శిథిలావస్థలో ఉన్నప్పటికీ, 18వ శతాబ్దంలో సూర్య భగవానుడు పుల్లాజీ పంతులు అనే భక్తుడిని ఆదేశించి, మళ్ళీ విగ్రహాన్ని వెలికితీయించి పునఃప్రతిష్ట చేయించారు. చివరిగా 1999లో ఈ ఆలయాన్ని దక్షిణ భారత కళింగ శిల్పకళా రీతిలో అత్యంత వైభవంగా పునరుద్ధరించడం జరిగింది.
ఖగోళ అద్భుతం: సూర్య కిరణాల స్పర్శ
అరసవల్లి ఆలయంలో ప్రతి ఏటా రెండుసార్లు జరిగే ఒక అద్భుత దృశ్యం ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి గాంచింది. మార్చి (8-10) మరియు అక్టోబర్ (1-2) నెలల్లో, సూర్యుడు ఉత్తరాయణం నుండి దక్షిణాయనానికి మారే సమయంలో, ఉదయించే లేత సూర్య కిరణాలు ఆలయ రాజగోపురం నుండి నేరుగా గర్భగుడిలోకి ప్రవేశిస్తాయి. సుమారు 500 అడుగుల దూరం ప్రయాణించి, ఐదు ద్వారాలను దాటుకుని ఈ కిరణాలు మొదట స్వామివారి పాదాలను, ఆపై శిరస్సు వరకు తాకుతాయి. ఈ దృశ్యం సుమారు ఎనిమిది నిమిషాల పాటు భక్తులను పరవశింపజేస్తుంది. ప్రాచీన ఇంజనీరింగ్ నైపుణ్యానికి ఇది ఒక గొప్ప నిదర్శనం, ఎందుకంటే ధ్వజస్తంభం లేదా ఇతర మండపాలు ఈ కిరణాలకు అడ్డుపడకుండా నిర్మించబడ్డాయి. ఈ ఆలయ నిర్మాణంలో సున్నం, బెల్లం మరియు కలబంద రసాన్ని ఉపయోగించడం వల్ల ఇది శతాబ్దాలుగా చెక్కుచెదరకుండా ఉందని తెలుస్తోంది. ఈ కిరణ స్పర్శను వీక్షించడం వల్ల కంటి సమస్యలు మరియు ఇతర ఆరోగ్య రుగ్మతలు తొలగిపోతాయని భక్తుల విశ్వాసం.
దివ్య విగ్రహం మరియు ఆరాధన విశిష్టత:
ఇక్కడి ప్రధాన విగ్రహం ఒకే అరుణ శిల (ఎర్రటి రాయి) తో చెక్కబడింది మరియు ఇది సుమారు ఐదు అడుగుల ఎత్తు ఉంటుంది. స్వామివారు ఏడు గుర్రాలు పూన్చిన రథంపై నిలబడి ఉంటారు, ఈ గుర్రాలు వారంలోని ఏడు రోజులను సూచిస్తాయి; వీటికి సారథిగా అనూరుడు ఉంటాడు. స్వామివారికి ఇరువైపులా ఉష, ఛాయ మరియు పద్మిని అనే ముగ్గురు దేవేరులు ఉంటారు, అలాగే మారఠ మరియు పింగళ అనే ద్వారపాలకులు ఉంటారు. ప్రతి ఏటా రథ సప్తమి రోజున స్వామివారికి “నిజరూప దర్శనం” కల్పిస్తారు, ఆ రోజున లక్షలాది మంది భక్తులు స్వామిని దర్శించుకుంటారు. సాధారణ రోజుల్లో స్వామివారి విగ్రహం వివిధ అలంకారాలతో కప్పబడి ఉంటుంది, కానీ రథసప్తమి నాడు మాత్రమే దాని పూర్తి శిల్ప సౌందర్యాన్ని చూడవచ్చు. ఆదివారాలు మరియు కార్తీక మాసంలో భక్తుల రద్దీ ఇక్కడ ఎక్కువగా ఉంటుంది.
ఆరోగ్య ప్రదాయిని మరియు యాత్రీకుల సమాచారం:
అరసవల్లిని సందర్శించే భక్తులు తమ బాధలు తొలగి సంతోషంతో (హర్షం) వెళ్తారు కాబట్టి, ఈ ఊరికి “హర్షవల్లి” అనే పేరు వచ్చింది, అది కాలక్రమేణా అరసవల్లిగా మారింది. వైద్యపరంగా, ఉదయకాలపు సూర్య కిరణాల్లో ఉండే విటమిన్ ఏ వల్ల పసిపిల్లలకు వచ్చే పచ్చకామెర్ల వంటి వ్యాధులు మరియు చర్మ వ్యాధులు తగ్గుతాయి. ఈ క్షేత్రం శ్రీకాకుళం పట్టణం నుండి సుమారు 1 నుండి 3 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. శ్రీకాకుళం రోడ్ రైల్వే స్టేషన్ నుండి ఇది 13 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది మరియు విశాఖపట్నం, విజయవాడ వంటి నగరాల నుండి బస్సు సౌకర్యం కలదు. ఆలయం ఉదయం 6:00 గంటలకు తెరుచుకుంటుంది మరియు రాత్రి 8:00 వరకు భక్తుల కోసం అందుబాటులో ఉంటుంది (మధ్యాహ్న విరామం మినహా).
అరసవల్లి ఆలయం ఒక సూక్ష్మదర్శిని (optical instrument) వలె పనిచేస్తుంది; ఒక లెన్స్ కాంతిని ఎలాగైతే ఒకే బిందువు వద్ద కేంద్రీకరిస్తుందో, అలాగే ఈ మొత్తం 500 అడుగుల ఆలయ నిర్మాణం సూర్యుని తొలి కిరణాలను నేరుగా స్వామివారి హృదయంపైకి ప్రసరించేలా చేసి, భక్తులకు దివ్యమైన శక్తిని మరియు ఆరోగ్యాన్ని అందిస్తుంది.
See Also plz click on this: saravana-bhavalayam-turkayamjal
మరిన్ని ఇటువంటి ఆలయాల కోసం తెలుగు రీడర్స్ భక్తి ను చూడండి.
